EBEVEYNLERİN EN ÇOK YAPTIĞI 5 HATA
Bir akşam, çocuk heyecanla babasına koşar:
“Baba bak! Resim yaptım!”
Baba gözünü telefondan kaldırmadan “Hı hı, güzel olmuş” der.
Çocuk resmi yavaşça masanın üzerine bırakır ve odasına gider…
Ebeveyn olmak her gün verdiğimiz küçük tepkilerde gizlidir. İyi niyetle yaptığımız ama farkında olmadan tekrarladığımız bazı davranışlar, çocuklarımızın dünyasında büyük izler bırakır. Hepimiz hata yapıyoruz. Önemli olan fark edip, değiştirebilmek.
İşte en çok karşılaştığımız 5 hata:
1. Dinlememek ya da Yarı Dinlemek
Çocuklarımız anlatırken bazen gerçekten orada değiliz. Gözümüz televizyonda, elimiz telefonda, aklımız işte… Çocuğumuz ise “Beni duyuyor musun?” diye içinden soruyor.
Örneğin: Akşam eve döndüğünüzde çocuğunuz “Bugün okulda bir şey oldu” dediğinde, çantanızı bırakıp, göz hizasına inip sadece dinlemek, “Sen değerlisin” mesajıdır.
2. Sürekli Eleştirmek
İyi niyetle “daha iyisini yap” derken sürekli kusur bulabiliyoruz. “Çizgin yamuk olmuş”, “Dikkatini veremedin” gibi cümleler çocukların cesaretini kırar.
Örneğin: Ödevini yaparken yanlış yapan çocuğa “Yanlış olmuş” demek yerine, “Bu kısmı çok güzel olmuş, şu kısmı için başka bir yol deneyelim mi?” demek, öğrenme isteğini güçlendirir.
3. Aşırı Korumacılık
Çocuğu her zorluktan korumak, onun kendi deneyimlerinden öğrenmesini engeller. Onun yerine sürekli çözümler sunmak, özgüvenini zayıflatır.
Örneğin: Çocuğunuz arkadaşına küstüğünde ya da sorun yaşadığında hemen araya girip çözmek yerine, “Sen bu durumda ne yapmak istersin, hadi gel birlikte bir çözüm yolu bulalım mı?” diye sormak, sosyal becerisini geliştirir.
4. Kendi Çocukluğunuzu Yansıtmak
“Benim zamanımda böyleydi” ya da “Ben yapamadım, sen yapmalısın” yaklaşımı çocuğun bireyselliğini gölgeler. Her çocuğun kendi potansiyeli vardır.
Örneğin: Siz piyano çalmak istemiş ama fırsat bulamamış olabilirsiniz. Ama çocuğunuz resim yapmayı seviyorsa, onu kendi yolunda desteklemek daha doğru olandır.
5. Sadece Başarıya Odaklanmak
“Matematikten kaç aldın?” sorusu çoğu evde ilk sorulan sorudur. Ama sadece notlara odaklanmak, çocuğun emeğini görmezden gelmektir.
Örneğin: Çocuğunuz düşük not aldığında, önce emeğini fark edin: “Çalıştığını biliyorum, bu not seni üzdü. Daha yüksek not alman için ne yapabiliriz birlikte düşünüp bir çözüm yolu bulalım.” Bu yaklaşım çocuğun çabasını değerli kılar.
Ebru Devrim Sayman